Mamak İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü ve TED Üniversitesi’nin ortak yürüttüğü projede, öğretmenlere Suriyeli öğrencileri sınıflarda nasıl destekleyebilecekleri ilgili ve Türkçe dil yeterliliği farklı seviyelerde olan çocuklara ders anlatma yöntemleri konusunda eğitimler verildi.

Suriye’deki karışıklıklar nedeniyle Türkiye’ye göç eden Suriyeli öğrencilerin yaklaşık 62 bini devlet okullarında, 248 bini de geçici eğitim merkezlerinde eğitim öğretim görüyor. Bu süreçte, Milli Eğitim Bakanlığının, kamu kuruluşlarının ve sivil toplum örgütlerinin yanı sıra üniversiteler ve akademisyenler tarafından da çeşitli projeler yürütülüyor. Projede, Suriyeli öğrenciler ile birlikte, sınıfında mülteci öğrencisi olan öğretmenlerin mesleki anlamda desteklenmesi ve velilerin okul ile ilişkilerinin güçlendirilmesi amaçlandı.

Mülteci öğrencilerin yoğun olduğu bilinen okulda proje kapsamında, öğretmenlere mülteci çocukları sınıflarda nasıl destekleyebilecekleri ve Türkçe dil yeterliliği farklı seviyelerde olan çocuklara ders sırasında nasıl yaklaşabilecekleri ile ilgili eğitimler verildi. Bu kapsamda, Suriyeli anneler, sınıf öğretmenleri ve çocukların bir araya geldiği oturumlar düzenlenerek, Türkçe-Arapça çevirmen desteği ile drama etkinlikleri ve paylaşım oturumları yapıldı.

Etkinlikler sonunda, mülteci aile ve çocukların okula uyum ve resmi işlemleri tamamlama süreçlerinin kolaylaştığı ortaya çıktı. Suriyeli ailelerin çocuklarının eğitimine önem vermesi öne çıkarken, Türkiye’de çocuklarının eğitimlerinin sürekliliğinin sağlanması konusunda bilgilenen Suriyeli aileler, etkinliklerde etkin rol aldı.

GÖÇ-MAT isimli bu TÜBİTAK projesinde 2 yıl boyunca öğretmenlere eğitimler verilerek mülteci öğrencilerin bulunduğu sınıflarda öğrencilerin matematik başarısının olumlu yönde etkilenmesi ve öğretmenlerin mülteci çocukları ve aileleri yakından tanımasını ve bu şekilde ailelerin çocukların eğitimine aktif şekillerde dahil olması hedefleniyor.

İstanbul İl Milli Eğitim Müdürü Ömer Faruk Yelkenci, Suriye’den en büyük göçün Türkiye’ye olduğuna dikkat çekerek, “Ülkemiz asırlar boyu sahip olunan kardeşlik kültürünü devam ettirmek adına Suriye’den gelen sığınmacılara kucak açtı” dedi. Suriye’den gelen sığınmacıların birçok ihtiyaçları olduğunu ifade eden Yelkenci, özellikle çocuklar için eğitim ihtiyacının ortaya çıktığını dile getirdi. Suriyeli çocukların eğitimi konusunda bakanlığın hemen harekete geçtiğini vurgulayan Yelkenci, şöyle konuştu:

“Gereken hızlı mevzuat düzenlemeleri ile süreç planlandı. Bu noktada, Yabancı Öğrenci Bilgi Sistemi (YOBİS) ve Geçici Eğitim Merkezleri oluşturuldu. Başlarına koordinatör atanan GEM’leri bir okul gibi işlev görmek durumundaydılar. Burada öğretmen ihtiyacı vardı. Çocuklar Suriyeli olduğu için, öğretmenlerin de Suriyeli olması beklenirdi. Bu anlamda, Suriye’den gelen öğretmen yeterliliklerine sahip kişilerin seçimi için mülakat komisyonları oluşturuldu. Bu komisyonlarla beraber bu seçimler yapıldı. Öğretmenlerin çalışması gönüllülük esasına dayalı idi. Ancak bu arada UNICEF’le görüşme yapılarak bakanlığımız, İstanbul’daki Suriyeli öğretmenlere de 260 Dolar gibi bir destek sağlamış oldu. Bu çerçevede çalışmalar yürütüldü ve doğru bir zemine oturtuldu. Bu zemin üzerinde, çalışmalarımız yürüyor. Milli Eğitim Müdürlüğü’müz tarafından 30, belediyeler tarafından 43 olmak üzere toplam 73 Geçici Eğitim Merkezi’nde 43 bin 780 Suriyeli öğrenciye ulaşıldı. İstanbul’da yaklaşık 44 bin öğrenci bu merkezlerde eğitim görüyor.”

“GELECEK YIL DAHA FAZLA ÖĞRENCİYE ULAŞMAYI HEDEFLİYORUZ”

Bilinçlendirmenin önemli olduğundan bahseden Yelkenci, Suriye’de zorunlu eğitimin Türkiye’deki gibi 12 yıl olmadığını belirtti. Yelkenci, Suriye’de zorunlu eğitim çağı süresine bakıldığında, bu süreye tekabül eden nüfusun yaklaşık 75 bin olduğunu dile getirerek, gelecek yıl daha fazla öğrenciye ulaşmayı hedeflediklerini söyledi. Suriyelilerin yoğun olarak göçtükleri ilçeler olduğunu anlatan Yelkenci, en önemli sorunun dil olduğunu belirtti. Öğrencilerle doğru iletişim kurabilmek açısından dil sorununun önemli olduğunu söyleyen Yelkenci, diğer önemli sorunların servis ve mekan olduğunu vurguladı.

“DİL SORUNU KARŞIMIZA ÇIKIYOR”

Nüfusun yoğun olduğu ilçelerde ikili öğretim yapıldığı için okulların kullanılamadığını söyleyen Yelkenci, şunları söyledi:
“Burada sivil toplum kuruluşları ve belediyeler devreye giriyor. Büyükşehir Belediyesi ve ilçe belediyeleri eğitimin doğru mekanlarda sağlanması için çok yardımcı oluyor. Talim Terbiye Kurulu tarafından yapılmış bir programları da var. Bizim programla uyumlu olması için ilkokulda 25 saat, ortaokul ve lisede haftalık 30 saatten oluşan programlar var. Bu programlar içerisinde hem Arapça hem de Türkçe dersleri bulunuyor. Programların sağlıklı yürütülebilmesi için dil sorunu karşımıza çıkıyor. Resmi rakamlara göre, 2.5 milyon Türkiye’ye gelen Suriyeli mülteci var. Akış devam ediyor. Zaman içinde de mevzuat düzenlemeleri ve pratik sorunlarla ilgili çözümleri de ortaya koyarak bir kardeşlik yaklaşımıyla samimiyetle, gönülden, çocuklarımızın eğitim sorunlarını daha nitelikli bir şekilde çözmeye devam edeceğiz.”

GEM’DE ÇOCUK OLMAK

Geçici Eğitim Merkezi’nde eğitim ve öğretim gören çocuklar, hüznü ve sevinci bir arada yaşıyor. Eğitimlerine İstanbul’da devam etmekten mutluluk duyan çocukların tek isteği savaşsız, sevgi dolu bir dünya… Suriyeli öğrenciler, matematik, fizik, Türkçe ve İngilizce gibi dersleri alarak, geleceklerine hazırlanıyor.

GEM’de okuyan 9 yaşındaki Semih Elşeyh, ailesiyle savaştan kaçarak İstanbul’a sığındıklarını söyledi. 3.5 yıldır İstanbul’da yaşadıklarını anlatan El Şeyh, “Savaşta çocukların yaşadıkları çok acı. Suriye’de Şam’da yaşıyorduk. Evimiz ve bahçemiz vardı. Savaştan kaçmak zorunda kaldık. Anneannem ve dedem Suriye’de. Dedem hasta. Onları çok özlüyoruz. İstanbul’da ise eğitimimize devam ediyoruz. Günde 5 saat eğitim alıyoruz. İstanbul’da olmaktan mutluyum. İleride başka gezegenlere gitmek için astronot olmak istiyorum” diye konuştu.

İstanbul’a sığınanlardan 7 yaşındaki Sendy Kuruş da, 3 kardeş. Kuruş, bir senedir İstanbul’da ailesiyle yaşadığını anlattı. Suriye’deki evini hatırlamadığını belirten Kuruş, “İstanbul’da olmaktan mutluyum” dedi.

11 yaşındaki Muhammed Tavuz da, İstanbul’da eğitimine devam eden Suriyeli öğrenciler arasında bulunuyor. Tavuz, “3 senedir İstanbul’da yaşıyorum. 2 kardeşiz. Annem ev hanımı babam elbise satıyor. Suriye Halep’ten, savaş nedeniyle İstanbul’a sığındık. Burada eğitimime devam ediyorum. Türkçe, Arapça, matematik, İngilizce öğreniyorum. Türkçe’yi öğrendim. Gelecekte Suriyeli kardeşlerime yardım etmek isterim. Onlara iş vermek isterim. Suriye’yi de özlüyorum, Türk arkadaşlarımı çok seviyorum” dedi.

“HEM SURİYE HEM TÜRKİYE GELECEĞİ İÇİN EĞİTİM VERİLMELİ”     

Fatih’te Geçici Eğitim Merkezi’nde İdareci ve Halkla İlişkiler Müdürü Suriyeli Ahmet El-Şeyh, savaş nedeniyle ülkelerini terk ederek Türkiye’ye geldiklerini ve 3.5 yıldır burada yaşadıklarını söyledi. Suriyelilere hizmet vermek için okul açmak istediklerini anlatan El Şeyh, Suriyelilerin mağdur kalmaması için de eğitim almalarına izin verildiğini vurguladı. El Şeyh, şunları söyledi:

“GEM’de, müfredatımız Suriye’de kullandığımız Arapça müfredat. Çocuklarımızı mutlu etmeye çalışıyoruz. Öğrencilerimize Türk okullarındaki gibi, matematik, İngilizce, coğrafya, Türkçe, fizik, kimya gibi tüm dersler veriliyor. Öğrencilerimiz arasında fakir ve yetim olanlar fazla. Bu çocuklarımızın ihtiyaçları oluyor. Eğitimin önemi, öğrencilerimiz Suriye’ye döndüğü zaman donanımlı olmalı. Hem Suriye hem Türkiye geleceği için eğitim verilmesi gerekiyor. Amacımız da ilerde resmi bir okul açmak. Suriyeli daha çok çocuğa eğitim ve hizmet etmek istiyoruz. Türkiye’ye de teşekkür etmek istiyoruz. Türkiye bizi 2 defa kurtardı. Hem ölümden hem de cehaletten kurtarmış oldu.”

AA

Bakan Avcı, görüşmede, Nisan 2011’den itibaren Türkiye’de geçici koruma altında bulunan Suriyelilere yönelik eğitim öğretim hizmetlerinin koordinesinin Millî Eğitim Bakanlığı’nda oluşturulduğunu belirtti. Son verilere göre Türkiye’de 5-17 yaş arası okul çağında 750 bin Suriyeli’nin bulunduğunu vurgulayan Bakan Avcı, “Bunlardan yaklaşık 325 bin öğrenci eğitime dâhil edildi. 2015-2016 eğitim öğretim yılı sonuna kadar yaklaşık 450 bin Suriyeli çocuğun okula erişimini hedefliyoruz. Suriyeli öğrenciler; kamp içindeki geçici eğitim merkezlerinde, kamp dışında kurulan geçici eğitim merkezlerinde ve Bakanlığımıza bağlı resmî okullarımızda eğitim hizmetlerinden yararlanıyor” diye konuştu.

Geçici eğitim merkezlerinin; betonarme, çelik konstrüksiyon, prefabrik, konteyner veya çadırlardan oluştuğunu dile getiren Bakan Avcı, “AFAD tarafından 70’in üzerinde okul inşa edildi. Resmî ve özel okullarımızdan yaklaşık 200 okul binası yarı zamanlı olarak tahsis edildi, ayrıca 100 kadar da müstakil bina belediyeler veya sivil toplum kuruluşları desteği ile bakım onarımları yapılarak geçici eğitim merkezine dönüştürüldü” dedi.

BİN TÜRK, 11 BİN 500 GÖNÜLLÜ SURİYELİ ÖĞRETMEN GÖREV YAPIYOR

Bakan Avcı, şu bilgileri verdi:

“Suriyeli öğrenciler devlet okullarında Türkçe müfredat ile; geçici eğitim merkezlerinde ise Bakanlığımızca özel olarak oluşturulmuş ders çizelgeleri üzerinden kendi dillerinde bir müfredat ile eğitim alıyor. Arapça müfredata haftada ortalama 5 saat Türkçe eklenerek süreç içerisinde öğrencilerin Türkçe öğrenmesi hedeflendi. Geçici eğitim merkezlerinde yaklaşık bin Türk ve 11 bin 500 gönüllü Suriyeli öğretmen görev yapıyor. UNICEF ile yürütülen çalışma kapsamında yaklaşık 10 bin gönüllü Suriyeli öğretmene destek veriliyor. Bu öğretmenlerden kamp içinde çalışanlar 600 lira, kamp dışında çalışanlar 900 lira ücret alıyor. Geriye kalan yaklaşık 1.500 öğretmen diğer sivil toplum kuruluşları tarafından destekleniyor.”

Halk eğitimi merkezleri aracılığıyla kamplarda ve şehir merkezlerinde, Türkçe öğretimi başta olmak üzere beceri edindirme ve hobi alanlarında yaklaşık 4 bin 200 kurs açıldığını dile getiren Bakan Avcı, bu kurslardan 130 binin üzerinde Suriyelinin yararlandığını bildirdi. Suriyeli çocukların örgün eğitime kazandırılması ve yaklaşık 450 bin sayısına ulaşılabilmesi amacıyla birtakım faaliyetler planlandığını belirten Avcı, “Bakanlar Kurulu’nca alınan karar gereğince geçici koruma sağlanan yabancılara çalışma izni verildi. Suriyeli ailelerin eğitime erişim fırsatlarından haberdar edilmesi ve bilinçlendirilmesi çalışmaları yapılıyor. İhtiyaç sahibi Suriyeli çocukların ailelerine çocukların okula devam etmeleri koşulu ile şartlı eğitim yardımı yapılması öngörülüyor. En az 100 yeni okul binası inşa edilerek geçici eğitim merkezi olarak tahsis edilmesi, en az 50 okul binasının daha yarı zamanlı geçici eğitim merkezi olarak Suriyeli öğrenciler için tahsis edilmesi planlanıyor. 450 bin öğrenci için eğitim öğretim materyali ve kırtasiye malzemesi hazırlanması ve dağıtımı ön görülüyor” dedi.

ARTIK BİZ DE ULUSLARARASI CAMİAYI ALKIŞLAMAK İSTİYORUZ

Bakan Avcı, BM’den beklentilerini ise şöyle aktardı: “Uluslararası topluluğun bu konuda gereken duyarlılığı gösterdiğini söyleyemem. Geçen hafta beni ziyarete gelen Avrupa Birliği’nden bir büyükelçiye de söyledim. Kendisi eğitim alanında yaptıklarımızı ne kadar takdir ettiklerini, alkışladıklarını söyledi. Bende kendisine artık alkışlanmak istemediğimizi; alkışlamak istediğimizi belirttim. Bu bağlamda biz de uluslararası camiayı alkışlamak istiyoruz. Sizin de bu konudaki katkılarınıza güveniyoruz.”

TÜRKİYE’NİN MÜLTECİLER İÇİN YAPTIKLARI ÖNEMLİ

BM Genel Sekreter Yardımcısı Eliasson ise, Türkiye’nin Suriyeli mülteciler için yaptığı eğitim yatırımlarının takdire şayan olduğunu vurguladı. Eliasson, Suriyeli sığınmacılara ilişkin Gaziantep’te bir gün önce konteyner ve çadır kente gerçekleştirdiği ziyaretten bahsederek, Suriyeli ailelerle ve çocuklarla bir araya geldiğini belirtti. Gördüklerinden çok etkilendiğini ifade eden Eliasson, Türkiye’nin Suriyeli sığınmacılar için yaptıklarının insanlık adına çok önemli olduğunu söyledi. Eliasson, sığınmacılara sadece yiyecek ve barınak sağlamanın yeterli olmadığını, bu kişilerin hayata tutunmaları için eğitimin çok önemli olduğunu ifade etti. Londra’da gerçekleştirilen toplantıda mültecilerin eğitim, sağlık ve barınmalarının önemine değinilerek bu hizmetler için fon ayrılması gerektiğinin konuşulduğunu hatırlatan Eliasson, burada mülteciler için en önemli hizmetin eğitim olduğuna karar verdiklerini hatırlattı.

SURİYELİ SIĞINMACILAR GELECEKLERİNİ TÜRKİYE’DE KURUYOR

Gaziantep’te gezdiği okullarda hem Türkçe hem Arapça müfredatla eğitim verildiğini gördüğünde çok şaşırdığını ve bu konuda Millî Eğitim Bakanlığı’nın yaptığı çalışmaları takdirle karşıladığını söyleyen Eliasson, Gaziantep’te görüştüğü insanların çoğunun ülkelerine geri dönmek istediklerini, bu bakımdan bu insanlara kendi müfredatlarıyla eğitim verilmesinin bu insanların geleceği için doğru bir yatırım olduğunu vurguladı. Eliasson, savaş şartlarının daha uzun yıllar sürebileceği ihtimaline karşı bu çocukların geleceklerini Türkiye’de kurmaları gerekebileceği düşüncesiyle Suriyeli öğrencilerin Türkçe müfredatla eğitim almalarının da çok doğru bir karar olduğunu belirtti.

Eliasson, UNICEF temsilcilerinin ve diğer BM kuruluşlarının Millî Eğitim Bakanlığı’yla Suriyeli öğrencilerin eğitimi konusunda çalışmaya hazır olduklarını söyledi. Bugün İstanbul’da düzenlenen Somali Yüksek Düzeyli Ortaklar Forumu Altıncı Toplantısı’na katılacağını bildiren Eliason, Türkiye’nin bu toplantıya ev sahipliği yaptığını belirterek, Türkiye’nin dünyanın her yerindeki sorunlara karşı olan duyarlılığını takdir ettiğini ifade etti.